| مدیریت پایدار تولید سیبزمینی در برابر تنش کم آبی: راهکارها و استراتژیها در مناطق معتدل و سردسیر |
| کد مقاله : 1004-SCWMSUP (R2) |
| نویسندگان |
|
داود حسن پناه *1، یوسف جهانی جلودار2، پرویز شیرین زاده گیگلو3 1استاد بخش تحقیقات زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اردبیل (مغان)، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اردبیل، ایران 2بخش تحقیقات زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اردبیل (مغان)، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، 3بخش تحقیقات زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان اردبیل (مغان)، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، اردبیل، ایران |
| چکیده مقاله |
| در دهههای اخیر، تغییر اقلیم با افزایش دما، تغییر الگوی بارش و کاهش منبع آب شیرین، چالشهای جدی را برای کشاورزی، بویژه در مناطق معتدل و سردسیر بهوجود آورده است. سیبزمینی، به عنوان یکی از محصولات راهبردی و استراتژیک کشور، بهدلیل حساسیت بالا نسبت به دما، رطوبت و کمبود آب، بهطور قابل توجهی از تغییرات اقلیمی متاثر میشود. کاهش بارش و افزایش تبخیر، نه تنها عملکرد غده را کاهش میدهند، بلکه کارایی مصرف آب را نیز دچار افت مینمایند. به منظور کاهش اثرات منفی این پدیدهها، توسعه و اجرای راهکارهای مدیریت پایدار، از جمله استفاده از ارقام متحمل (مانند ژنوتیپهای G1043، یورواستارچ، و جاوید)، بهرهگیری از سامانههای نوین آبیاری نظیر تیپ و کاهش مصرف آب، اصلاح تقویم زراعی و بهینهسازی زمان کاشت، اهمیت زیادی دارد. بسیاری از پژوهشها نشان میدهند که تنشهای آبی میتواند صفات فیزیولوژیکی و مورفولوژیکی گیاه، از جمله تعداد و وزن غدهها و میزان ماده خشک آنها، را تحت تأثیر قرار دهد. در این راستا، شناخت پاسخهای گیاهی در مواجهه با تنش کمآبی، و انتخاب استراتژیهای مناسب، کلید حفظ پایداری تولید و تضمین امنیت غذایی در مناطق خشک و نیمهخشک است. این مقاله، با مروری بر چالشها و راهکارهای علمی، توسعه فناوری، و بهکارگیری رویکردهای مدیریتی مطمئن، بهبود بهرهوری آب و ارتقای مقاومت سیبزمینی در برابر تغییرات اقلیمی را هدف قرار میدهد. |
| کلیدواژه ها |
| تغییر اقلیم، سیبزمینی، تنش کم آبی، کارایی مصرف آب، ارقام متحمل. |
| وضعیت: پذیرفته شده |