| نقش جنگلهای کرانآبی در حفاظت خاک و منابع آب و اثرپذیری آن از تغییر اقلیم |
| کد مقاله : 1110-SCWMSUP (R1) |
| نویسندگان |
|
نرگس کاردگر *1، اکرم احمدی2، سپیده زوار3، وجیهه قندهاری1، محمد ججوزاده1، اعظم میرکریمی1 1کارشناس، بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان گلستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، گرگان، ایران 2استادیار پژوهش، بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان گلستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، گرگان، ایران 3محقق، بخش تحقیقات منابع طبیعی، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان گلستان، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، گرگان، ایران |
| چکیده مقاله |
| جنگلهای کرانآبی بهعنوان نواحی گذار میان سامانههای خشکی و آبی، از پویاترین و در عین حال حساسترین اکوسیستمهای طبیعی در حوضههای آبخیز به شمار میآیند. این اکوسیستمها به دلیل وابستگی شدید به رژیمهای هیدرولوژیک و ویژگیهای ادافیکی، نقش مهمی در حفاظت خاک، تثبیت کناره رودخانهها، کاهش فرسایش، کنترل رسوبات، بهبود کیفیت آب و تنظیم فرآیندهای هیدرولوژیکی دارند. با این حال، توسعه فعالیتهای انسانی همچون گسترش کشاورزی، شهرسازی، احداث سدها و برداشت بیرویه منابع آب، ساختار و پویایی این جنگلها را بهشدت تحت تأثیر قرار داده و موجب کاهش یکپارچگی اکولوژیک آنها شده است. افزون بر این، تغییرات اقلیمی از طریق تغییر در الگوهای بارش و دما، افزایش شدت و فراوانی خشکسالیها و دگرگونی رژیم جریان رودخانهها، فشار مضاعفی بر این اکوسیستمها وارد میکند. در این پژوهش مروری، منابع علمی مرتبط با جنگلهای کرانآبی، حفاظت خاک و منابع آب و اثرات تغییر اقلیم با استفاده از پایگاههای اطلاعاتی علمی معتبر گردآوری و با رویکرد تحلیل محتوایی مورد بررسی قرار گرفت. نتایج نشان میدهد که مدیریت یکپارچه و اکوسیستممحور، احیای مناطق تخریبشده، حفظ نوارهای حفاظتی گیاهی در حریم رودخانهها و استفاده از رویکردهای مبتنی بر طبیعت میتواند نقش مؤثری در ارتقای تابآوری جنگلهای کرانآبی و حفظ کارکردهای حفاظتی آنها در برابر تغییرات اقلیمی ایفا کند. |
| کلیدواژه ها |
| حوزه آبخیز، خدمات اکوسیستم، رژیم هیدرولوژیک، مدیریت پایدار. |
| وضعیت: پذیرفته شده |