روش های سنتی ذخیره و حفاظت آب در ایام خشکسالی و کم آبی
کد مقاله : 1175-SCWMSUP (R1)
نویسندگان
علی بمان میرجلیلی *1، سیدجعفر سیداخلاقی1، صدیقه زارع کیا1، محمدرضا احمدی رکن آبادی2
1سازمان تحقیقات
2سازمان منابع طبیعی
چکیده مقاله
این تحقیق در 17 روستا به عنوان نمونه آماری در شهرستان های مختلف استان یزد با هدف بررسی و تعیین روش های سنتی ذخیره و حفاظت آب در ایام خشکسالی و کم آبی انجام شد. تکنیک‌های جمع‌آوری اطلاعات شامل بازدیدهای میدانی با استفاده از نقشه، مصاحبه، مشاهده مستقیم و مشارکتی بود. مصاحبه در این پژوهش بر مصاحبه‌های عمیق (فردی،گروهی) و مصاحبه‌های نیمه ساختمند و سازمان ‌یافته با بهره‌برداران، گفتگو با بومیان (گفت وگو و ارزیابی مشارکتی) ، ریش‌سفیدان ، خبرگان و معتمدان محلی مرتبط با دانش بومی آب، دهیاران و اعضاء شوراهای محلی متمرکز بود. در فرایند مطالعه پس از گفتگوی مفصل شفاهی با افراد خبره محلی، اطلاعات به کمک یک پرسشنامه از قبل طراحی شده جمع‌آوری و ثبت شد. با توجه به کیفی بودن اطلاعات، برای تجزیه و تحلیل از روش «تحلیل محتوا » و همچنین برای ثبت اطلاعات، از نگارش اطلاعات، ضبط ویدیویی رویدادها و گرفتن عکس استفاده شد. در زمینه مدیریت آب شواهد نشان داد که روش های بومی مدیریت و استفاده بهینه از آب نه تنها آب مورد نیاز اجتماعات انسانی و دامهای منطقه را فراهم کرده بلکه در کشت زمین های بیشتر و همچنین توسعه زمین های زراعی و باغی موثر بوده است، لذا پیشنهاد شد که از تجربیات بزرگان و ریش سفیدان در مورد اثرگذاری بهتر دانش بومی در مقابله با کم آب و خشکسالی استفاده و کمیته ای متشکل از خبرگان محلی همراه با اعضای شورای اسلامی و دهیاری روستاها تشکیل و اطلاعات دانش بومی مناطق برای تهیه بانک اطلاعاتی جمع آوری گردد.
کلیدواژه ها
پرسشنامه، خشکسالی، خبرگان محلی، روستا ، مدیریت
وضعیت: پذیرفته شده