| گونههای مرتعی مناسب برای تثبیت و کنترل فرسایش سازندهای مارنی شهرستان رودبار استان گیلان |
| کد مقاله : 1244-SCWMSUP (R1) |
| نویسندگان |
|
شهریار صبح زاهدی *1، حمیدرضا پیروان2، مسعود علی دوست3، ایوب مرادی3، کورش کمالی4 1رئیس بخش تحقیقات جنگل، مرتع و آبخیزداری مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان گیلان. 2دانشیار، پژوهشکدۀ حفاظت خاک و آبخیزداری، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، تهران، ایران 3محقق بخش تحقیقات جنگل، مرتع و آبخیزداری مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی گیلان 4عضو هیئت علمی مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی گیلان |
| چکیده مقاله |
| سازندهای مارنی در حوزه های آبخیز کشور همواره مشکل ساز بودهاند و یکی از مهمترین منابع تولیدکننده رسوب به حساب میآیند. انواع فرسایش سطحی، شیاری و خندقی و تونلی در این اراضی به وقوع می پیوندد. مطالعاتی که در داخل و خارج کشور در خصوص رسوبدهی حوزههای آبخیز صورت گرفته، نقش اساسی سازندهای مارنی را در تولید رسوب بارز ساخته است. مارنهای جنوب گیلان، جزء مارنهای تبخیری و بر اساس طبقهبندی فائو ( FAO ) جزء خاکهای گچی دستهبندی شدهاند. در این تحقیق به منظور شناسایی گیاهان موجود در منطقه و نقش آنها در تثبیت بیولوژیکی و کنترل فرسایش و سوب، به روش تحقیق اسنادی و میدانی با مشخصشدن تیپ های گیاهی منطقه، به روش سیستماتیک تصادفی (ترانسکت – پلات)، پارامترهای گیاهی مورد بررسی قرار گرفت. بررسیها نشان میدهد که تعداد 56 گونه متعلق به 53 جنس از 20 خانواده گیاهی میباشندکه از کل گونههای شناسایی شده، 13 گونه انحصاری ایران هستند. بیشترین فراوانی گونهها از نوع علفی و درختچهای به ترتیب به 5 خانواده Asteraceae (کاسنیان یا ستارهایان)، Poaceae (گندمیان یا علف) ، Amaranthaceae (تاج خروسیان)، Fabaceae (باقلاییان)، و Papaveraceae (شقاقیان) تعلق دارد که 63 درصد گونههای شناساییشده متعلق به آنها است. فراوانی قابل توجه همی کریپتوفیتها و ژئوفیت به عنوان گونههای یکساله در این مناطق به دلیل شرایط خاک و کمبود رطوبت است. بر اساس امتیازات مورفولوژیکی و مقاومت گیاه به تنشهای محیطی 25 گونه بالاترین امتیاز را برای حفاظت اراضی مارنی به خود اختصاص دادند که میتواند در انتخاب گونه برتر کمک شایان توجهی بنماید. در نهایت گونههای Haloxylon sp،Tamarix ramosissima ، Pteropyrum aucheri، Achillea sp،Artemsia sp،Cirsium congestum ،Artemisia sieberi.، Scutellaria pinnatifida ، Olea europaea، Reaumuria sp ، Nitraria schoberi و Zygophyllum atriplicoides به عنوان گونههای برتر منتخب اراضی مارنی معرفی میشوند. |
| کلیدواژه ها |
| مارن، گونههای مرتعی، فرسایش، تثبیت بیولوژیکی، شهرستان رودبار استان گیلان. |
| وضعیت: پذیرفته شده |